Wat is een goed bijenhotel? Alles over werking, maken en plaatsen

Bijenhotels worden steeds populairder. Dat is goed nieuws, want ze helpen solitaire bijen zoals metselbijen. Toch zien we in de praktijk dat veel bijenhotels verkeerd zijn gemaakt of niet geschikt zijn voor bijen.

In deze blog lees je wat een bijenhotel is, hoe het werkt, welke bijen het gebruiken en waar je op moet letten bij het maken of kopen van een goed bijenhotel. Zo weet je zeker dat je de bijen écht helpt.

Wat is een bijenhotel en waarom is het belangrijk?

Een bijenhotel is een kunstmatige nestplek voor solitaire bijen. In tegenstelling tot honingbijen leven deze bijen niet in een volk, maar alleen.

In de natuur nestelen ze in:

• holle plantenstengels
• gangen in dood hout
• scheurtjes in muren of stenen

Door verstedelijking en opgeruimde tuinen verdwijnen deze natuurlijke plekken. Een goed bijenhotel helpt dit tekort op te vangen en draagt bij aan:

• meer biodiversiteit
• betere bestuiving
• een gezondere natuur

Hoe werkt een bijenhotel?

Bijenhotels worden vooral gebruikt door diverse soorten metselbijen. Zij gebruiken de gangetjes in het hotel om hun eitjes in te leggen.

Een metselbij werkt als volgt:

• Ze verzamelt stuifmeel en legt dit achterin een gang
• Daarop legt ze één eitje
• Vervolgens maakt ze een tussenschot van leem, klei of modder
• Dit herhaalt ze meerdere keren achter elkaar
• Aan het einde wordt de ingang dichtgemetseld

Zie je dat gaatjes in het bijenhotel dicht zijn? Dan weet je dat het hotel in gebruik is.

Welke afmetingen zijn geschikt voor een bijenhotel?

De juiste afmetingen zijn cruciaal. Veel bijenhotels gaan hier de mist in.

Beste diameters:

• 5 mm
• 6 mm
• 7 mm
• 8 mm (soms 10 mm)

👉 Grotere gaten worden nauwelijks gebruikt

Ook belangrijk:

• minimaal 10 cm diep
• gladde gangen (geen splinters!)

Welke bijen gebruiken een bijenhotel?

Een bijenhotel wordt gebruikt door verschillende soorten solitaire bijen, vooral:

• metselbijen
• behangersbijen (soms)

Metselbijen zijn:

• uitstekende bestuivers
• niet agressief
• veilig in de buurt van mensen

Ze kunnen praktisch niet steken, dus je kunt ze gerust bij je terras plaatsen.

Wanneer komen bijen uit het bijenhotel?

Metselbijen vliegen vooral in het voorjaar. Meestal zie je ze van maart tot en met mei. Daarna lijkt het soms alsof het bijenhotel leeg is, maar dat is niet zo.

Na mei:

• De eitjes zijn uitgekomen
• De larven eten het stuifmeel op
• Daarna verpoppen ze zich
• In dit popstadium blijven ze in rust tot het volgende voorjaar

In het voorjaar knagen de jonge bijen zich een weg naar buiten. De mannetjes paren met de vrouwtjes en daarna begint de cyclus opnieuw.

Bijenhotel maken: zo doe je dat goed

Een bijenhotel maken kan prima zelf, zolang je de juiste materialen gebruikt.

Belangrijke aandachtspunten:

• Gebruik onbehandeld hardhout
• Boor gaten van 5–8 mm doorsnede
• Boor minimaal 10 cm diep, maar niet helemaal door het hout
• Zorg dat de gangen glad zijn (splinters beschadigen vleugels)
• Gebruik geen geïmpregneerd of verduurzaamd hout

 Plaatsing:

• op het zuiden of zuidoosten
• op een zonnige plek
• beschut tegen regen

Bijenhotel kopen: waar moet je op letten?

In tuincentra zie je vaak goedkope bijenhotels. Helaas zijn dit in veel gevallen slechte bijenhotels.

Veelvoorkomende problemen zijn:

• Gaten die te groot zijn
• Gaten met splinters
• Gebruik van behandeld hout

Deze bijenhotels zien er misschien leuk uit, maar zijn vaak ongeschikt voor bijen.

De Bijenstichting heeft verschillende typen bijenhotels te koop die wél voldoen aan de juiste eisen en daadwerkelijk bijdragen aan het helpen van bijen.

Bijenhotels zijn er in allerlei soorten en maten.

Waar hang je een bijenhotel op?

De juiste plek maakt een groot verschil.

Beste plek:

• zonnig (zuid / zuidoost)
• droog en beschut
• op minimaal 1 meter hoogte

Zorg dat het bijenhotel stevig hangt en niet beweegt in de wind.

Welke planten helpen bijen bij een bijenhotel?

Een bijenhotel werkt alleen als er ook voedsel in de buurt is.

Vroegbloeiende planten zijn enorm belangrijk voor bijen die als eerste tevoorschijn komen aan het einde van de winter, zoals hommels en metselbijen.

Denk aan:

• Blauw druifje
• Bostulp
• Wilde kievietsbloem
• Wilde hyacint
• Krokus
• Gevlekt longkruid (Pulmonaria officinalis)
• Dovenetel (Lamium purpureum)
• Daslook (Allium ursinum)
• Slanke sleutelbloem (Primula elatior)
• Look-zonder-look (Alliaria petiolata)
• Voor meer informatie bekijk het boek: 'Gasten van bijenhotels' van Pieter van Breugel in onze webshop.

Bekijk onze bijvriendelijke bloemzaden voor een bijvriendelijke tuin.

Veelgestelde vragen over bijenhotels

Hoe groot moet een bijenhotel zijn?

Grootte is minder belangrijk dan kwaliteit. Goede nestgangen zijn essentieel.

Kan ik een bijenhotel in de tuin hangen?

Ja, juist! Ook in kleine tuinen of op een balkon werkt een bijenhotel goed.

Is een bijenhotel gevaarlijk?

Nee. Solitaire bijen zijn niet agressief en steken vrijwel nooit.

Samen sterk voor de bij

Wil je écht iets betekenen voor bijen?

• Bekijk ons assortiment bijenhotels
• Bekijk ons assortiment bijvriendelijke bloemzaden
• Word Ambassadeur van de Bijenstichting en leer alles over nestelgelegenheid en bijenbescherming.

Samen zorgen we voor meer bijen, meer bloemen en een gezondere natuur 🌼🐝

Bijenhotel met 4 kleine cassettes te koop in de webshop