Zwarte dag voor bijen, natuur en volksgezondheid: kabinet steunt omstreden EU-plan voor bestrijdingsmiddelen
Het kabinet heeft ingestemd met een omstreden voorstel van de Europese Commissie om de toelatingsregels voor bestrijdingsmiddelen ingrijpend te veranderen. Wat ons betreft is dit een zwarte dag in de geschiedenis van de bescherming van bijen, biodiversiteit en volksgezondheid. (Tweede Kamer)
De kern van het voorstel is dat eenmaal goedgekeurde werkzame stoffen in bestrijdingsmiddelen niet langer automatisch periodiek worden herbeoordeeld. Nu vindt zo'n herbeoordeling doorgaans eens per tien tot vijftien jaar plaats. In het nieuwe systeem zouden toelatingen in principe voor onbepaalde tijd gelden en wordt alleen nog ingegrepen wanneer nieuwe risico's worden gesignaleerd. (Gemeente.nu)
Juist die periodieke herbeoordelingen zijn essentieel. Nieuwe wetenschappelijke inzichten ontstaan vaak pas jaren nadat een middel op de markt is gebracht. Dankzij herbeoordelingen konden in het verleden schadelijke stoffen alsnog worden beperkt of verboden. Wetenschappers noemen deze evaluaties niet voor niets een belangrijk "veiligheidsslot" binnen het huidige systeem. (Sterke Erven)
Voor bijen en andere bestuivers is dit bijzonder zorgwekkend. Veel effecten van bestrijdingsmiddelen worden pas na langdurig gebruik zichtbaar. Denk aan verstoring van navigatie, voortplanting, weerstand tegen ziekten en de effecten van combinaties van verschillende middelen. Wanneer periodieke controles verdwijnen, bestaat het risico dat schadelijke stoffen veel langer op de markt blijven. (Sterke Erven)
Ook voor de volksgezondheid zijn er zorgen. Drinkwaterbedrijven en waterexperts waarschuwen dat nieuwe kennis over vervuiling van oppervlaktewater en drinkwaterbronnen juist tijdens herbeoordelingen wordt meegenomen. Het afschaffen van deze vaste evaluatiemomenten kan daarom risico's opleveren voor de waterkwaliteit. (Vewin)
Opvallend is dat slechts een klein aantal politieke partijen zich duidelijk tegen deze koers heeft uitgesproken. Dat roept vragen op. Partijen die zich regelmatig profileren als voorvechters van duurzaamheid en natuurbescherming lijken dit voorstel niet fundamenteel af te wijzen. Voor veel natuurliefhebbers en milieuorganisaties is dat moeilijk te begrijpen.
Voorstanders wijzen erop dat het huidige systeem kampt met grote achterstanden en dat een risicogestuurd systeem ruimte kan creëren voor een snellere toelating van groene en biologische alternatieven. Dat argument verdient serieuze aandacht. Maar versnelling van duurzame innovaties mag nooit betekenen dat belangrijke veiligheidscontroles verdwijnen. (College voor Toelating Gewasbescherming)
De komende maanden wordt het voorstel verder behandeld door het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie. Juist nu is het belangrijk dat burgers, wetenschappers en maatschappelijke organisaties zich uitspreken. Want als deze wijziging wordt aangenomen, kan het veel moeilijker worden om eenmaal toegelaten bestrijdingsmiddelen later alsnog van de markt te halen wanneer nieuwe risico's voor bijen, natuur of mens aan het licht komen. (Gemeente.nu)
KOM NU IN ACTIE: via de website van onze parnter PAN Europe kun je je handtekening plaatsen tegen deze wetswijziging.
Je kunt uiteraard ons werk steunen.
