Eerste hulp bij ‘hommel-leed’
Wat te doen als je een hommel vindt in het vroege voorjaar?
Veel mensen zijn erg begaan met hommels, maar weten niet wat voor een hommel het beste reddingsplan is. Een hommel is niet áltijd te helpen. Lees onderstaand stappenplan om te zien of je toch iets kunt doen en wat.
Volg deze vier stappen bij het redden van een hommel:
1. Benader de hommel rustig
Bedenk dat je met een dier te maken hebt dat mogelijk in nood is en anders kan reageren dan normaal. Hommels zijn niet agressief, maar ze kunnen wél steken als ze zich niet veilig voelen. Benader het beestje met rustige bewegingen en wees voorzichtig.
2. Controleer of de hommel echt in nood is
Controleer of de hommel in nood is en of er werkelijk iets met het dier aan de hand is. Kenmerken van een hommel in nood zijn: trage bewegingen, niet wegvliegen als je in de buurt komt of stil zitten, mogelijk door onderkoeling. Is de lichaamstemperatuur erg laag, dan kunnen ze hun vliegspieren en vleugels niet goed gebruiken.
Een hommel rust soms wel drie kwartier uit voordat zij (in het voorjaar gaat het vaak om een vrouwtje) weer wegvliegt, dat is heel normaal. Doe pas iets als je de hommel na zo'n lange tijd nog steeds ziet zitten zonder enige activiteit. Zie je mijten op de hommel? Wees gerust: die beestjes zijn de hommel in principe niet tot last. Of zie je een hommel vliegen in oktober of november? Dat kan, sommige soorten zijn dan nog actief en op zoek naar nectar. Het kan een mannetje zijn dat zijn laatste dagen slijt. Of een jonge koningin die nog op zoek is naar een geschikte overwinterplek.
3. Help de hommel op een veilige plek
Denk je dat je iets voor de hommel moet doen? Zet hem of haar op of bij bloeiende planten, op een rustige, beschutte plek. Eventueel kun je een uitgeputte of natte hommel in een doosje of kistje met wat bladeren of stro doen. Laat de hommel altijd buiten staan (bijvoorbeeld onder een afdak tegen de regen), zodat de hommel kan wegvliegen als hij of zij droog en warm genoeg is. Neem de hommel nooit mee naar binnen om op te warmen.
4. Geef eventueel suikerwater
Neem een ernstig verzwakte koninginnenhommel heel voorzichtig op met een blad of papiertje en help haar eventueel met een kleine hoeveelheid suikeroplossing. Los suiker op in warm water in de verhouding 2:1. Geef nooit honing; hoewel dat gezond lijkt, kunnen hierin ziekteverwekkers zitten waar hommels niet tegen bestand zijn. Let op: doe dit alleen in het vroege voorjaar bij koninginnenhommels die duidelijk verzwakt zijn.
Belangrijk om te onthouden
Het helpen van een hommel is niet altijd nodig. In veel gevallen rust het dier gewoon uit. De beste manier om hommels te helpen is door te zorgen voor voldoende nectar- en stuifmeelrijke bloemen en geschikte nestplekken.
Goed om te weten is dat in het vroege voorjaar vooral koninginnenhommels rondvliegen. Wanneer een koningin verzwakt is door voedseltekort, kunnen bovenstaande stappen soms helpen zodat zij alsnog een nieuwe kolonie kan starten. Later in het seizoen vliegen er vooral werksters en mannetjeshommels. Wanneer deze verzwakt zijn, bevinden zij zich vaak aan het einde van hun natuurlijke levenscyclus. Het aanbieden van suikerwater adviseren wij in die periode daarom niet.
